Nationaal Park Kyure: bossen en canyons aan de Zwarte Zee

Het Nationaal Park van het Küre-gebergte – een van de honderd bosrijke hotspots van Europa

In het westen van de Turkse Zwarte Zeekust, tussen de rivieren Bartın en Kızılırmak, strekken de Küre-bergen zich uit over een lengte van 300 kilometer — de meest vochtige en bosrijke bergen in het westelijke Zwarte Zeegebied. In 2000 werd het mooiste deel ervan beschermd als het Küre-gebergte Nationaal Park (Küre Dağları Millî Parkı). Het park beslaat ongeveer 80.000 hectare, waarvan 37.753 hectare de kern vormt; de gemiddelde hoogte is 500 meter. Het Küre-gebergte Nationaal Park is door het WWF erkend als een van de 100 bosrijke hotspots in Europa die dringend bescherming behoeven, en tevens als de enige van de 8 kritieke natuurgebieden in Turkije die is opgenomen in de Europese lijst van de 20 meest kwetsbare natuurgebieden. Hier leven beren en lynxen, bloeien 157 inheemse soorten en reiken de canyons honderden meters diep.

Geschiedenis en oorsprong van het Nationaal Park van het Küre-gebergte

De belangstelling van de internationale natuurbeschermingsgemeenschap voor het Kyure-gebergte kwam al in 1988 tot uiting, toen het WWF dit gebied opnam in de lijst van prioriteiten voor bescherming. Toen begon ook de ontwikkeling van een concept voor de bescherming van het gebied. In de jaren 90 hebben de activiteiten van mijnbouw- en steengroevebedrijven, evenals de ontbossing voor landbouwgrond, de regio ernstige schade toegebracht — juist de dreiging van vernietiging leidde tot een intensivering van de natuurbeschermingsinspanningen.

In de periode 1998–2000 voerde het Turkse Ministerie van Bosbouw, met steun van het UNDP en de FAO, een project uit voor het beheer van nationale parken en het behoud van de biodiversiteit. Dit resulteerde in de officiële oprichting van het Küre Dağları Millî Parkı op 7 juli 2000. Het park omvat de gebieden Pınarbaşı, Cide, Şenpazar, Azdavay, Kurucaşile, Ulus en Amasra in de provincies Kastamonu en Bartın. In datzelfde jaar kwam het concept van een bufferzone rond beschermde gebieden officieel op de agenda van Turkije.

In 2001 werd in Pınarbaşı een ecotoeristisch centrum geopend, waar 20 lokale natuurgidsen werden opgeleid. In 2002 werden ecotoeristische kaarten uitgegeven en tussen 2001 en 2006 werden er onder lokale gemeenschappen campagnes gevoerd voor duurzaam bosgebruik. Het ecotoerisme heeft nieuwe banen gecreëerd, met name voor vrouwen, boswachters en werkloze jongeren. In april 2012 ontving het park het PAN Parks-certificaat – het netwerk van beschermde gebieden in Europa.

Natuurgebieden en bezienswaardigheden

Het sleutelwoord om de Kyure-bergen te begrijpen is 'vochtigheid'. Het westelijke deel van de Zwarte-Zeegebergten krijgt een van de hoogste jaarlijkse neerslaghoeveelheden in Turkije; in combinatie met het kalksteenreliëf heeft dit een ecosysteem van canyons, grotten en relictbossen gecreëerd.

Canyons: Horma, Valla, Çatak, Aydos

De vier belangrijkste canyons van het park – Horma, Valla, Çatak en Aydos – vormen een uniek ecosysteem. De Valla-canyon onderscheidt zich door wanden van meer dan 1000 meter hoog en hevige stormwinden, waardoor het een van de moeilijkst bereikbare plekken is. De canyons snijden door het karstlandschap en vormen smalle gangen met verticale kalkstenen wanden, met aan de voet daarvan een bergbeek. Canyoning vereist hier speciale uitrusting en een ervaren gids.

De Ilgarini-grot

Ilgarini Mağarası is een van de diepste grotten van Turkije. De ingang is enorm, de totale lengte bedraagt 850 meter en de diepte 250 meter. De laatste twee uur van de tocht naar de grot lopen door een steil, vochtig en ongerept bos. Een bezoek is alleen mogelijk met een lokale gids. Bij de ingang zijn de ruïnes van een kleine nederzetting (ongeveer 10 huizen) bewaard gebleven, die vermoedelijk uit de Byzantijnse periode dateren, evenals watertanks.

Bossen: vijf hoogtezones

De bossen van Kyure aan de Zwarte Zee zijn verdeeld in vijf hoogtezones. Bij de kust staan olijfbomen, aardbeibomen, kastanjes, wilde aardbeien en Krim-dennen. Hogerop zijn er gemengde bossen met voornamelijk sparren, beuken en esdoorns. Hoe hoger, hoe vaker er ongerepte, oude bosbestanden voorkomen — deze worden ook wel "old-growth forest formations" genoemd. Voor de Russischsprekende reiziger: een vergelijkbare meerlaagse bosstructuur is bekend uit de Kaukasus, maar de flora van Kyure is uniek en rijker aan endemische soorten.

Fauna en ecotoerisme

In het park leven 48 van de 160 zoogdiersoorten van Turkije: de bruine beer, het ree, het everzwijn, de otter, de wolf (waarvan onlangs weer sporen zijn waargenomen) en de lynx. In 1999 werden hier rode herten opnieuw geïntroduceerd — een soort die in de jaren 1950 volledig uit Anatolië was verdwenen. Beschikbare vormen van actieve toerisme: wildobservatie, wandelroutes (trekking en hiking), paardrijden, mountainbiken, speleologie, canyoning, rotsklimmen.

Interessante feiten en legendes

  • Het Kyure-gebergte is het enige van de 8 kritieke natuurgebieden in Turkije dat is opgenomen in de Europese lijst van de 20 meest bedreigde natuurgebieden, die in de jaren 90 is opgesteld.
  • In 1999 werden er rode herten uit Bolu naar het park gebracht – een soort die in de jaren vijftig in het wild in Anatolië was verdwenen; vandaag de dag herstelt de populatie zich.
  • In de Kyure-bergen zijn 157 soorten inheemse planten geregistreerd, waarvan er 59 op de Rode Lijst staan; een nieuwe soort – Abant Kazgagası – is onlangs geïdentificeerd en heeft het totale aantal inheemse soorten op 158 gebracht.
  • De Ylgari-grot, met een diepte van 250 meter, is een van de diepste grotten in Turkije; bij de ingang zijn ruïnes van een nederzetting uit de Byzantijnse periode bewaard gebleven, die schade hebben opgelopen door schatzoekers.
  • Het park ontving in 2012 het PAN Parks-certificaat – het eerste in Turkije – wat aantoont dat het voldoet aan de internationale normen voor het beheer van beschermde gebieden.

Hoe er te komen

Het Kyure-gebergte Nationaal Park beslaat verschillende gebieden in de provincies Kastamonu en Bartın. De dichtstbijzijnde grote luchthavens zijn Kastamonu (KFS) en Zonguldak (ONQ); vanuit Istanbul is het naar beide ongeveer 1–1,5 uur vliegen. Vanuit Istanbul is het met de bus ongeveer 4 uur naar Kastamonu en ongeveer 4,5 uur naar Bartın. Het park is via verschillende ingangen te bereiken; het handigst is via Pınarbaşı (ecotoeristisch centrum) of via Amasra.

Amasra — een pittoresk stadje aan de Zwarte Zee met een haven, een historische vesting en enkele hotels — is een ideale uitvalsbasis voor dagtochten naar het park. Van Kastamonu naar de toegangspoort van het park in de buurt van Pınarbaşı is het ongeveer 50 km. Voor de meeste routes (vooral canyoning en Ylgari) is een gids nodig: reserveer deze via het Pınarbaşı Ecotourism Center of lokale reisbureaus in Kastamonu.

Tips voor reizigers

De beste tijd voor het park is mei-oktober. In mei bloeien de bergweiden en zijn de rivieren vol water, in juni-augustus is het weer aangenaam om te wandelen; in de herfst (september-oktober) kleuren de bossen goud en rood – een van de mooiste uitzichten in de Zwarte Zeeregio. In de winter zijn sommige wegen onbegaanbaar vanwege de sneeuw.

Voor wandelroutes zijn wandelschoenen met profielzolen nodig: in het bos en bij de canyons is het vaak vochtig. Voor canyoning en speleologie is speciale uitrusting nodig, die je kunt huren in Pınarbaşı of via gidsen. De telefoonverbinding in de valleien is onbetrouwbaar — offline kaarten zijn verplicht. Vanuit Kastamonu is er geen regelmatig openbaar vervoer naar het park – je hebt een auto of een georganiseerde excursie nodig. In de dorpen rondom het park worden toeristen ontvangen in familiepensions (pansiyon) – een voor Turks ecotoerisme traditionele vorm met huisgemaakte maaltijden en kennis van de omgeving.

Het park is goed te combineren met een bezoek aan Amasra (UNESCO, historische vesting en stranden) en İnebolu (het antieke Abonotich). Het Kyure-gebergte Nationaal Park — voor wie in Turkije niet op zoek is naar stranden en ruïnes, maar naar een echt wild bos, waar de bruine beer sporen achterlaat in de modder en de canyon zich ontvouwt als een plotselinge afgrond achter een bocht in het pad.

Jouw comfort is belangrijk voor ons, klik op de gewenste markering om een route te maken.
Vergadering ten gunste van minuten voor de start van
Gisteren 17:48
Veelgestelde vragen — Nationaal Park Kyure: bossen en canyons aan de Zwarte Zee Antwoorden op veelgestelde vragen over Nationaal Park Kyure: bossen en canyons aan de Zwarte Zee. Informatie over de werking, mogelijkheden en het gebruik van de dienst.
Het WWF heeft het Kyure-gebergte aangemerkt als een van de 100 bosrijke hotspots in Europa die dringend bescherming behoeven. Daarnaast is het park opgenomen in de Europese lijst van de 20 meest kwetsbare natuurgebieden — als enige van de acht kritieke natuurgebieden in Turkije. In 2012 ontving het park het PAN Parks-certificaat (Netwerk van beschermde gebieden in Europa), waarmee werd bevestigd dat het voldoet aan de internationale normen voor het beheer van beschermde gebieden.
In het park leven 48 van de 160 zoogdiersoorten die in Turkije voorkomen. Hier leven de bruine beer, de lynx, het ree, het everzwijn, de otter en de wolf — er zijn onlangs weer sporen van deze laatste waargenomen. In 1999 werden rode herten opnieuw in het park geïntroduceerd, die al in de jaren vijftig volledig uit het wild in Anatolië waren verdwenen; vandaag de dag herstelt de populatie zich geleidelijk.
De Ilgarini-grot is een van de diepste grotten van Turkije: de totale lengte van de gangen bedraagt 850 meter, de diepte 250 meter. De ingang van de grot is enorm, maar de tocht ernaartoe duurt ongeveer twee uur door een steil, vochtig bos. Een bezoek op eigen houtje wordt afgeraden en is in feite onmogelijk zonder kennis van het gebied: een bezoek is alleen toegestaan met een lokale gids. Bij de ingang zijn de ruïnes bewaard gebleven van een kleine nederzetting, vermoedelijk uit de Byzantijnse periode.
In het Kyure-gebergte zijn 158 endemische plantensoorten geregistreerd, waaronder de onlangs geïdentificeerde Abant Kazgagası, waardoor het totale aantal endemische soorten op dit aantal is gekomen. 59 soorten staan op de Rode Lijst als bedreigd. Het hoge aantal endemische soorten is te verklaren door de combinatie van uitzonderlijke vochtigheid en het karstachtige kalksteenreliëf, dat kenmerkend is voor juist dit gebied aan de westkust van de Zwarte Zee.
Het park telt vier grote canyons: Horma, Valla, Çatak en Aydos. De Valla-canyon valt op door zijn meer dan 1 000 meter hoge wanden en hevige stormwinden, waardoor het een van de moeilijkst bereikbare plekken in het park is. Alle vier de canyons snijden door het karstlandschap en vormen smalle kalkstenen gangen met een bergbeek aan de voet. Canyoning vereist hier speciale uitrusting en begeleiding door een ervaren gids.
Het park biedt een breed scala aan activiteiten: trektochten en wandelingen over bospaden, canyoning in vier kloven, speleologie (met name de Ylgari-grot), rotsklimmen, paardrijden, mountainbiken en het observeren van wilde dieren. Uitrusting voor canyoning en speleologie kan worden gehuurd in Pınarbaşı of via gidsen. Beginners en gezinnen kunnen het beste beginnen met wandelroutes — deze zijn goed gemarkeerd en vereisen geen speciale voorbereiding.
Het park werd officieel opgericht op 7 juli 2000. De belangstelling voor het behoud van het gebied ontstond al in 1988, toen het WWF de Kyure-bergen opnam in de lijst van prioritaire beschermingsgebieden. In de jaren negentig hebben de koperwinning, steengroeven en het kappen van bossen voor landbouwgrond de regio ernstige schade toegebracht. In de periode 1998-2000 voerde het Turkse Ministerie van Bosbouw, met steun van het UNDP en de FAO, een project uit voor het beheer van nationale parken, wat uiteindelijk leidde tot de oprichting van het Küre Dağları Millî Parkı.
In het dorp Pınarbaşı is een ecotoeristisch centrum gevestigd, dat in 2001 werd geopend: hier kun je een deskundige lokale gids inhuren, routekaarten krijgen en uitrusting huren. Rondom het park liggen gezinspensions (pension) in de dorpen — een traditionele vorm van ecotoerisme aan de Zwarte Zee met huisgemaakte maaltijden. Het stadje Amasra met zijn hotels en haven is een handige uitvalsbasis voor dagtochten naar het park.
De actuele informatie over de toegangsprijzen kan veranderen; het wordt aanbevolen om deze voor uw bezoek te controleren op de officiële website van het Turkse Ministerie van Bosbouw of bij het Pınarbaşı Ecotourism Center. Voor bepaalde routes en activiteiten (canyoning, bezoek aan de Ylgari-grot) moet u extra betalen via gecertificeerde gidsen.
De beste periode is van mei tot oktober. In mei staan de bergweiden in bloei en voeren de rivieren het volste water. Juni tot en met augustus zijn geschikt om te wandelen: het weer is aangenaam en de routes zijn goed begaanbaar. September tot en met oktober is het seizoen van de herfstkleuren, een van de mooiste periodes in de Zwarte Zeeregio. In de winter zijn sommige wegen gesloten vanwege de sneeuw en zijn sommige routes onbegaanbaar.
Het park laat zich goed combineren met een bezoek aan Amasra, een stadje aan de Zwarte Zee met een historische vesting en stranden. Ook Inebölü ligt vlakbij. Vanuit Istanbul naar Kastamonu (de dichtstbijzijnde grote stad) is het ongeveer 4 uur met de bus of 1–1,5 uur met het vliegtuig naar de luchthaven KFS. Door het park op te nemen in een route langs de Zwarte Zeekust kunt u in één reis genieten van de natuur, de geschiedenis en de kustlandschappen.
Gebruikershandleiding — Nationaal Park Kyure: bossen en canyons aan de Zwarte Zee Nationaal Park Kyure: bossen en canyons aan de Zwarte Zee -gebruikershandleiding met een beschrijving van de belangrijkste functies, mogelijkheden en gebruiksprincipes.
Bepaal van tevoren wat voor soort reis je wilt maken. Als je vooral van wandelen en ecotoerisme houdt, kun je het beste in het dorpje Pınarbaşı verblijven: daar vind je een ecotoeristisch centrum met gidsen en uitrusting. Als u het park wilt combineren met de zee en stedelijke voorzieningen, kies dan voor Amasra — een pittoresk stadje aan de Zwarte Zee met hotels, van waaruit u gemakkelijk dagtochten naar het park kunt maken. De afstand van Kastamonu tot de ingang van het park bij Pınarbaşı bedraagt ongeveer 50 km.
Voor de meeste activiteiten – canyoning, een bezoek aan de Ylgari-grot, uitdagende wandelroutes – is een gids verplicht. Neem ruim van tevoren contact op met het Pınarbaşı Ecotourism Center of met reisbureaus in Kastamonu, vooral tijdens het hoogseizoen (juni–augustus). Vraag de gids naar de duur van de route, de benodigde uitrusting, de vereiste fysieke conditie en de actuele omstandigheden in het park. De gids kan u ook helpen met het ter plaatse huren van uitrusting.
Voor wandeltochten zijn wandelschoenen met profielzolen verplicht: in het bos en bij de canyons is het het hele jaar door vochtig. Neem een regenjas of waterdichte jas mee, ongeacht de weersvoorspelling. Voor canyoning en speleologie is speciale uitrusting nodig — deze kun je huren in Pınarbaşı. De telefoonverbinding in de valleien is onbetrouwbaar, dus download zeker een offline kaart van het gebied (bijvoorbeeld Maps.me of OsmAnd) voordat je de bergen ingaat.
Vanuit Istanbul kun je het beste naar de luchthaven van Kastamonu (KFS) vliegen – een vlucht van ongeveer 1 tot 1,5 uur – en daar een auto huren. Met de bus duurt de reis vanuit Istanbul naar Kastamonu ongeveer 4 uur en naar Bartın ongeveer 4,5 uur. Belangrijk: er is geen regelmatig openbaar vervoer van Kastamonu naar het park. Zonder eigen of gehuurde auto heeft u een georganiseerde excursie van een lokaal reisbureau nodig — dit is een handige optie als u geen eigen uitstapjes plant.
Ga bij aankomst in Pınarbaşı even langs bij het ecotoeristisch centrum: hier krijg je actuele kaarten, wordt uitgelegd hoe je je in het park moet gedragen en wordt je afspraak met de gids bevestigd. Informeer naar de weersomstandigheden voor de komende dagen — dit is vooral belangrijk voor canyoning en routes op grote hoogte. Als u meerdere activiteiten plant, spreek dan met de gids af welke activiteiten prioriteit hebben — sommige routes kunt u beter in de ochtend doen.
Volg de gemarkeerde paden en de aanwijzingen van de gids. Wijk in de canyons niet van het pad af — de wanden kunnen broos zijn. Blijf in de Ylgari-grot bij de groep en raak de stalactieten niet aan. Blijf kalm als u een beer of ander groot dier tegenkomt en volg de instructies van de gids op. Neem uw afval mee terug — er gelden strenge milieuregels in het park. Zet uw telefoon in de offline navigatiemodus.
Als u van plan bent om een paar dagen in de omgeving van het park door te brengen, overweeg dan eens een verblijf in een gezinspension in de dorpen rondom het park — dit is een traditionele vorm van ecotoerisme aan de Zwarte Zee, met huisgemaakte maaltijden en gastheren die de omgeving goed kennen. Na uw bezoek aan het park kunt u een tussenstop maken in Amasra: het historische centrum, de vesting en de stranden aan de Zwarte Zee vullen de natuurroute aan met stedelijke bezienswaardigheden. De route door de Zwarte Zeeregio sluit naadloos aan op het Küre Dağları Millî Parkı tussen Kastamonu en Amasra.